 De
overheid kan een wezenlijke rol spelen in het proces van heractivering van de culturele sector door een beter op de
sector afgestemde beurzenbeleid te voeren. Naar schatting zijn op dit moment 22
studenten die een studie volgen in o.a. Engelse taal en letterkunde, Engelse
taal en cultuur, literatuurwetenschap, Romaanse talen en culturen, Spaanse taal
en Letterkunde, Taal en cultuur Latijns-Amerika, Taal en culturen Japan en
die vanaf 2013 zullen afstuderen. Deels gaat het om afgestudeerden die in het onderwijs
een werkkring vinden , maar daarnaast om professionals die ingezet kunnen
worden op het gebied van onderzoek en strategisch beleid. De komende jaren zijn
er twee promovendi die op het gebied van taal en literatuur zullen promoveren.
Dit impliceert voor de literaire sector een herstructurering van het beleid en
vanuit de overheid een herschikking van de financiële middelen. Niet alleen de
overheid maar ook het bedrijfsleven dient er bij betrokken te worden teneinde
onderzoeksprogramma´s te financieren.
Leergang Papiamento
Ook qua
overheidsinvesteringen kan meer gedaan worden in het onderwijs. De totale onderwijskosten bedroegen in 2010 ruim 11% van landsbegroting en 4% van
de GDP. Gelet op de goei van het leerlingenaantal de komende jaren en het
aspect van kostenbeheersing, zal overwogen moeten worden om tot een
herschikking van de middelen te komen. Men kan beter in het hoger onderwijs
investeren dan in het lager onderwijs, rekening houdend dat het rendement in het
basisonderwijs veel langer op zich laat wachten. Nieuwe faculteiten of post-hbo
studies kunnen worden gestart om samen met de Universiteit van Curaçao en de daarvoor in aanmerking komende Amerikaanse instituten een prominentere
rol in de regio te spelen. Tevens kan men de scholingsgraad van 8% onder het volk met
een hbo- en academische vooropleiding ietwat op krikken.
Terwijl in het buitenland en in de regio steeds meer bekendheid wordt gegeven aan de Arubaanse literatuur en de eigen taal het Papiamento, moet men constateren dat intern vanuit de overheid weinig wordt gedaan. Na 1986 heeft nog nooit een regering belangstelling getoond om daadwerkelijk een beleid door te voeren dat op termijn zijn vruchten afwerpt.Aan de ene kant willen we als de beste van de klas uitblinken, maar laten we de Arubaanse literatuur doodbloeden. Een sterke eilandnatie gevoel is er een waar kunst en literatuur floreert, waar het volk bewust is van de eigen geschiedenis, literatuur en identiteit. Niet alleen het Papiamento als taal, maar ook de lokale literatuur moet onderdeel maken van het onderwijscurriculum. Literatuur is het gezicht van een natie dat de belezenheid en verbeeldingskracht van het volk uitstraalt. Ook hier geldt dat behalve de overheid ook het bedrijfsleven een steentje dient bij te dragen aan de literaire ontwikkeling van een land.
Ongerijmd verlangen
Zo kan
aan de Universiteit van Aruba (UA) begonnen worden met een leergang Papiamento.
Van de middelbare scholieren Mavo/Havo&VWO die in het schooljaar 2008/2009
hun diploma hadden behaald, kozen 70% om een opleiding te volgen op Aruba,
Nederland, de VS en Canada. Nagenoeg 30% (216)van de leerlingen gaan de
arbeidsmarkt op of hebben geen aansluiting in het onderwijs en voor deze groep
moet een vervolgopleiding komen. Vanwege de historische band tussen de landen
in het Koninkrijk der Nederlanden, kan met de Leidse universiteit, in navolging
van andere instituten in het buitenland, het Papiamento en de Caribische literatuur worden bestudeerd. Een
samenwerkingsverband tussen de instituten kan betekenen het opzetten van
uitwisselingsprogramma’s van docenten ten behoeve van onderzoeksprojecten.
Een
uitzondering in het Caribisch gebied, waar de overige ex-kolonies de taal van
het moederland overnam.
Nieuwkomers
De
komende jaren zullen we steeds meer van de nieuwkomers
in de literatuur horen. Deze nieuwkomers, Nederlandse auteurs geboren of
korte danwel langere tijd op de eilanden gevestigd, liggen goed in de
uitgeversmarkt. Op termijn zullen zij het gezicht van de Nederlandstalige
Arubaanse- Antilliaanse literatuur gaan bepalen, door de couleur locale om te
buigen in een Westerse benadering van de Caribische ruimte. De kans is vrij
groot dat op Aruba en de andere eilanden
een tweedeling ontstaat; een tweedeling alsof de Papiamentstalige literatuur
inferieur zou zijn aan de Arubaans-Nederlandstalige en de
Europees-Nederlandstalige literatuur. De auteurs hebben dit zelf in handen als
het om het schrijven gaat. Iedereen stort zich op de kinderliteratuur, met als
gevolg dat er amper jeugdliteratuur en volwassen literatuur bestaan. Of dat
iedereen zich beweegt op de markt van poëzie in plaats van zich in de wereld
van proza te verdiepen. In deze context moet nogmaals opgemerkt worden dat er
nog steeds geen krachtenbundeling bestaat, zodat er meer in termen van shared services wordt gedacht en elkaar worden
verleend. De organisaties die er bestaan zijn gericht op het organiseren van
literaire activiteiten en minder gespitst op het coördinerend optreden ten
aanzien van een te voeren beleid of te stimuleren proces. Een samenhang tussen
de verschillende onderdelen van het literair proces ontbreekt vooralsnog.
|
